Tezler

Permanent URI for this communityhttps://hdl.handle.net/20.500.12416/6

Browse

Now showing 1 - 5 of 5

Çeşitli Türkçe Metinlerin Gelişmiş Duygu Sınıflandırması İçin Hiyerarşik Kapılı Dikkat Ağı ve Yinelemeli Sinir Ağının Birleştirilmesi
(2024) Eke, Simay; Arslan, Serdar
Duygu sınıflandırması, metinlerdeki bağlamları ve eğilimleri belirlemede önemli bir süreçtir. Doğal dil işleme ve derin öğrenmedeki son gelişmeler nedeniyle sinir ağları gibi yöntemler duygu sınıflandırmasında çok daha fazla önem kazanmıştır. Bu çalışma özellikle gömme yöntemlerini, dikkat ağlarını ve mekanizmalarını, Yinelemeli Sinir Ağlarını vurgulamaktadır. Çalışma karakter ve kelime gömmelerinin modelleri ve metin analizini nasıl geliştirdiğini, dikkat mekanizmalarının bilginin belirli bölümlerine nasıl vurgu yaptığını ve daha fazla dikkat ettiğini, Uzun Kısa Süreli Bellek ağlarının metindeki uzun vadeli bağımlılıkları ve zamansal değişimleri nasıl oldukça etkili bir şekilde yakaladığını incelemektedir. Hem kısa, yapılandırılmamış hem de uzun, yapılandırılmış Türkçe metinlerin duygularını tek bir modelde analiz etmek amacıyla Uzun Kısa Süreli Bellek ve Hiyerarşik Kapılı Dikkat Ağı birleştirilerek bir hibrit model geliştirilmiştir. Ayrıca önerilen modelin performansını değerlendirmek için Twitter verisi kullanılarak yeni bir Türkçe veri seti oluşturulmuş ve etiketlenmiştir. Hiyerarşik Kapılı Dikkat Ağı, hem kelime hem de cümle düzeylerinde temel bilgileri önceliklendirerek ikili bir rol oynar ve böylece metnin hiyerarşik yapısını daha etkili bir şekilde yakalar. Bu yaklaşım, Uzun Kısa Süreli Bellek Ağlarının güçlü yetenekleriyle birleştiğinde duygu sınıflandırması için sağlam bir çerçeve oluşturur. Deney sonuçları, bu yöntemlerin birleştirilmesinin duygu sınıflandırmasının performansını artırdığını ve Türkçe metinlerdeki bağlamların daha kapsamlı bir şekilde anlaşılmasını sağladığını göstermektedir. Çalışma, bu tekniklerin nasıl uygulandığını ve bu uygulamaların modelin duygu sınıflandırması üzerindeki etkilerini ayrıntılı olarak inceler ve bunları diğer yapılandırmalar, yöntemler ve modellerle karşılaştırır.
Energy, Exergy, Economic and Environmental Analysis (4E) of Reciprocating Air Compressors
(2024) Udül, Nisa İrem; Yapıcı, Ekin Özgirgin; Doğan, Battal
Bu tez çalışmasında deneysel olarak iki tipte kompresör çeşidi kullanılmıştır. Bunlar tek kademeli 5,016 kW ve çift kademeli 11,096 kW güçteki pistonlu kompresörlerdir. Deneyler Ankara Tamsan Kompresör A.Ş. firmasında gerçekleştirilmiştir. 5 farklı ortam sıcaklığı ele alınarak her iki kompresör çeşidi için enerji, ekserji, ekonomik ve çevresel analizleri hesabı yapılmıştır. Enerji analizi ile P-v diyagramı, izentropik, politropik, izotermal ve gerçek iş hesabı ve verim hesaplanmıştır. Enerji analizinde sıcaklık arttıkça tek kademe ve çift kademeli kompresör için de gerçek işin azaldığı, politropik, izentropik ve izotermal işin arttığı, yine sıcaklık arttığı zaman tüm hal değişimlerinde verimin arttığı gözlemlenmiştir. Ekserji analizi ile, tek kademeli kompresörler düşük giriş sıcaklıklarında ekserji verimliliği açısından daha avantajlı bir haldedir, çift kademeli kompresörlerde ekserji verimliliği yüksek sıcaklıklarda artmakta ve performans farkı azalmaktadır. Ekserji yıkımı için çift kademeli kompresörlerin ekserji kaybı, tüm sıcaklık aralıklarında tek kademeli kompresöre göre daha yüksektir. Ekonomik analizlere göre çift kademeli kompresörler yüksek basınç oranlarında ve doğru ara soğutucu tasarımıyla termodinamik olarak daha verimlidir; ancak bu çalışmada kullanılan varsayımlar (motor güçleri, CRF, φ, yıllık süre vb.) altında maliyet açısından her sıcaklıkta tek kademe daha avantajlıdır. Çevresel analiz için (toplam çevresel etki öncelikli) tüm sıcaklıklarda tek kademeli kompresör çevresel açıdan daha avantajlıdır. Sürdürülebilirlik analiz için de sıcaklık arttıkça her iki kompresörde de artış gözlemleniyor, fakat tek kademe kompresör daha avantajlı olduğu gözlemleniyor. Tez kapsamında öncelikle kompresör tanımı, çeşitleri anlatılmıştır. Hesaplama kısmında teorik analiz hesabı yapılmıştır. Bu hesaplamalardaki veriler için farklı ortam sıcaklıkları baz alınmıştır. Elde edilen sonuçlar grafik ve tablo üzerinde belirtilmiştir. Tüm enerji, ekserji, ekonomik, çevresel ve sürdürülebilirlik analiz sonuçları birlikte değerlendirildiğinde, kullanılan çalışma koşulları ve varsayımlar altında tek kademeli kompresörün tüm sıcaklık aralıklarında genel olarak daha avantajlı olduğu, çift kademeli kompresörün ise yalnızca yüksek sıcaklık ve yüksek basınç oranlarında belirli termodinamik verimlilik artışları sağladığı tespit edilmiştir.
İhaleye Fesat Karıştırma Suçu
(2024) Akpınar, Buse; Soyaslan, Doğan
Tenders have come into existence in order to meet the needs of the public in the most accurate way and are regulated by the state with the Public Procurement Law No. 4734 and the State Procurement Law No. 2886. Due to the size of the resources and the fact that the tenders made concern the state and society, it is also protected in terms of criminal law. The crime of bid rigging is regulated in Article 235 of the ninth chapter of the Turkish Penal Code No. 5237 titled Crimes Against Economy, Industry and Trade. The content of our study is based on the Turkish Penal Code No. 5237, and taking into account the decisions of the Supreme Court, the basic tender process, the formation of the crime, the penalties prescribed by the law and the disruptions that may arise during the process are examined. The qualified forms of the crime and the changes made within the scope of the qualified cases were examined.
Improving File Security through an Optimized Auto-Classification Approach Using Learning Models
(2024) Açıkgöz, Zeliha; Arslan, Recep Sinan; Arslan, Serdar
PDF dosyalarını hedef alan kötü amaçlı yazılımlar dijital güvenlik açısından ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Bu çalışmada PDF dosyalarının sınıflandırılması için kapsamlı bir yöntem önerilmiştir. Çalışma kapsamında PyPDF2, PDFMiner ve PyMuPDF kütüphaneleri kullanılarak PDF'lerden 43 farklı genel ve yapısal özellik çıkarılmıştır. Çalışmada iki faklı aşama bulunmaktadır. İlk aşamada kullanılan veriseti tek sütun olacak şekilde TF-IDF, N-gram Count Vectorizer ve Word2Vec yöntemleri ile sayısallaştırılarak özellik seçimi yapılmadan model eğitimlerinde kullanılmıştır. İkinci aşamada ise metin içeren sütunlar Word2Vec ile sayısallaştırıldıktan sonra özellik seçim yöntemleri uygulanarak model eğitimlerinde kullanılmıştır. İlk aşamada yedi farklı makine öğrenmesi ve dört farklı derin öğrenme modeli uygulanmıştır. İkinci aşamada ise makine öğrenme modellerine ek özgün tasarlanmış Çok Dallı CNN modeli kullanılmıştır. Özellik seçiminde SelectKBest, Recursive Feature Elimination (RFE) ve Lasso yöntemleri uygulanmıştır. Önerilen Çok Dallı CNN mimarisi özellik seçimi yöntemlerinin sonuçlarına uygulanmıştır. Çok Dallı CNN modeli yapılan test sonucunda Lasso özellik seçimiyle 0.9982 doğruluk değeri elde edilmiştir. Makine öğrenimi modelleriyle yapılan deneyler, özellik çıkarımı olan ve olmayan veri setleri üzerinde değerlendirilmiş ve karşılaştırmalı olarak doğruluk, kesinlik, geri çağırma oranı ve F1 puanı gibi metrikler her iki aşama için de analiz edilmiştir. Çalışma, yaklaşık 30.000 PDF dosyasından oluşan kapsamlı bir veri seti üzerinde test edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, PDF tabanlı kötü amaçlı yazılımların tespiti için etkili bir yaklaşım sağlamayı amaçlamaktadır.
Sayısal Metotlar ile Uçak Kanatlarındaki Buzlanma Mekanizmasının Incelenmesi
(2025) Onay, Cem; Koçak, Eyup; Aylı, Ülkü Ece
Bu tez çalışmasında; hücum açısı, sıvı su içeriği (LWC), ortalama damla çapı (MVD), uçuş hızı ve buzlanma süresi gibi temel parametrelerin, NACA 0012 kanat profili üzerindeki buz oluşum karakteristikleri ve aerodinamik davranış üzerindeki etkileri sayısal yöntemler kullanılarak incelenmiştir. Bu parametrelerin etkileri, kaldırma ve sürükleme katsayılarındaki değişimler ile kanat geometrisindeki şekil bozulmaları gözlemlenerek değerlendirilmiştir. Sayısal yöntemin güvenilirliğini sağlamak amacıyla, farklı hücum açıları altında temiz ve buzlu kanat profilleri için yapılan simülasyon sonuçları, literatürdeki deneysel verilerle karşılaştırılarak doğrulama çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Temiz kanat analizleri ANSYS Fluent yazılımı ile, buzlanma analizleri ise FENSAP-ICE programı kullanılarak ve Spalart-Allmaras türbülans modeli ile gerçekleştirilmiştir. Sonuçlar, hücum açısının artmasının asimetrik buz boynuzu büyümesine yol açtığını ve 12° hücum açısında kaldırma katsayısında %56'ya varan azalma ile sürükleme katsayısında %625'e varan artışa neden olduğunu göstermiştir. Sıvı su içeriğinin yükselmesi, buz yapısının daha düzensiz hale gelmesine ve hem üst hem de alt yüzeyde buz kaplı alanın genişlemesine neden olmuştur. Ortalama damla çapı arttıkça buz oluşumu daha geniş bir yüzeye yayılmış; özellikle 50 µm değerinde, maksimum buz kalınlığı gözlemlenmemesine rağmen en yüksek performans kayıpları tespit edilmiştir. Uçuş hızı arttıkça buz şekli daha keskin ve belirgin hale gelmiş; özellikle 90 m/s'ye kadar olan hızlarda aerodinamik bozulmaların daha fazla olduğu görülmüştür. Son olarak, daha uzun maruz kalma süreleri hem buz kalınlığında hem de buzla kaplı alanın genişliğinde artışa neden olmuş olup, maksimum buz birikimi 8 dakika sonunda gözlemlenmiştir. Bu bulgular, incelenen her bir parametrenin sadece buz geometrisini değil, aynı zamanda uçuş güvenliği açısından kritik öneme sahip aerodinamik performansı da önemli ölçüde etkilediğini ortaya koymaktadır.

Browse

Browsing Tezler by Department "Çankaya Üniversitesi"