Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü Tezleri

Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12416/2057

Browse

Now showing 1 - 4 of 4

Aşırı Akım Koruma Yöntemleri ve İyileştirmeleri
(2025) Gagacı, Utku; Hatem, Sude
Aşırı akım koruması, güç sistemlerinin güvenilir ve sürdürülebilir olmasını sağlamak için çok önemlidir. Tez, yönsüz ve yönlü aşırı akım koruma yöntemlerini ele almaktadır. Yönlü aşırı akım koruma rölelerinin önemi, giderek karmaşıklaşan güç dağıtım şebekelerinde artan karmaşıklık ve paralel güç akışı nedeniyle daha da vurgulanmaktadır. Çalışmanın ilk bölümü, güç sistemi bileşenlerinin ve aşırı akım koruma rölelerinin çalışma prensiplerini kapsamaktadır. Tezin uygulamalı bölümünde, SEL411L koruma rölesi yapılandırılmış ve Omicron CMC356 test cihazı kullanılarak yönlü ve yönsüz aşırı akım testleri gerçekleştirilmiştir. Röle karakteristik açısı, akım trafosu polaritesi ve arıza yönü belirleme gibi konular ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Ayrıca, paralel hat koruma sistemi rölelerinin koordinasyonu ve seçiciliği de özenle ele alınmıştır. Yönlü korumanın gereksiz açmaları önlemedeki kilit rolünü doğrulamak için deneysel kanıtlar sunulmuştur. Bu tezde elde edilen sonuçlar, aşırı akım koruma sistemlerinin güvenlik ve sürdürülebilirlik açısından optimize edilme biçimine önemli katkılar sağlamakta ve daha akıllı ve gelişmiş güç sistemlerinin nasıl tasarlanabileceği konusunda bilgi sağlamaktadır
Havacılık Uygulamalarında Düzlemsel Transformatörlü LLC Şarj Cihazının Simülasyonu ve Gerçekleştirilmesi
(2025) Erdoğan, Eren; İskender, İres
Bu tez, 270 VDC baraya bağlı uçak bataryaları için yüksek verimli ve geniş regülasyon aralığına sahip bir LLC rezonanslı şarj cihazının uçtan uca tasarımını, sayısal denetimini, simülasyonunu ve deneysel doğrulamasını sunar. Havacılıkta kütle/hacim kısıtları ve güvenilirlik hedefleri nedeniyle yumuşak anahtarlama ve yükseltici çalışma yeteneği olan topolojiler gereklidir; bu bağlamda CC/CV (Sabit Akım / Sabit Gerilim) profilini doğal olarak destekleyen LLC topolojisi seçilmiştir. Tasarım, batarya dayatmaları ve 270 VDC giriş arayüzüyle tanımlanan gereksinimlerden başlayarak rezonant tankın kazanç eğrileri üzerinden m (Endüktans oranı), Q (Kalite faktörü) ve Rac (Eşdeğer AC direnci) parametrelerinin çıkarımıyla boyutlandırılmasını içerir. fr seçimi sonrası Lr (Rezonans endüktansı), Cr (Rezonans kapasitansı), Lm (Manyetik endüktansı) değerleri hesaplanmış, pratik bileşen seçimleriyle güncellenmiştir. Yüksek frekanslı planar transformatör için seçim kriterleri belirtilmiş, anahtarlama elemanları olarak uygun Si/SiC cihazları değerlendirilmiştir. Çıkış doğrultma mimarisi hem verimi artıracak hem de dijital kontrol ile rahatlıkla yönetilebilecek şekilde seçilmiştir. Denetimde frekans modülasyonu temelli bir mimari ve PI kontrolcü kullanılmış; darbeli frekans modülatörü ile kapalı çevrim akım/gerilim regülasyonu gerçekleştirilmiştir. Kurulan modelle rezonans, üstü ve altı çalışma bölgeleri analiz edilmiş; simülasyon sonunda, topolojinin ve kurulan dijital kapalı çevrim kontrolün batarya sarjına uyumlu davrandığı görülmüştür. Deneysel çalışma, laboratuvar prototipi üzerinde yumuşak anahtarlama koşullarını, kazanç–frekans davranışını ve CC/CV regülasyonunu doğrular. Seçilen mimarinin verim ve çalışma aralığı hedeflerini karşıladığı görülür. Bölüm 1: Proje amacı ve literatür tarama, Bölüm 2: Havacılıkta elektrifikasyon motivasyonu, batarya tarihi, şarj sistemlerinin önemi ve rezonanslı çevirici tercihinin gerekçesi açıklar Bölüm 3: 270 VDC giriş ve batarya kaynaklı gereksinimler, topoloji seçiminin dayanaklarını belirtir. Bölüm 4: Güç ve kontrol/veri akışı için yüksek seviyeli mimari ve blok diyagramları göstermektedir. Bölüm 5: LLC yapısı, rezonant tank denklemleri ve akışı; Lr, Cr, Lm hesaplanması, planar transformatör ve yarıiletken/doğrultma seçimi gibi konuları ayrıntılı şekilde açıklar. Bölüm 6: Sayısal denetleyici platformu, frekans modülasyonu ve PI tabanlı kapalı çevrim tasarımını anlatır. Bölüm 7: Simülasyon kurulumu, kazanç eğrisi çıkarımı ve CC/CV performans analizlerini gösterir. Bölüm 8: Prototip üzerinde gerçekleştirilen testlerin sonuçlarını içerir.
Ie4 Sınıfı Bı̇r Asenkron Motorun Parametre Tabanlı Optı̇mum Tasarımı
(2024) Billur, Burçak Melis Buluç; İskender, İres; Ocak, Cemil
İndüksiyon motorların çok geniş yelpazesi vardır ve endüstriyel alanda büyük bir kullanıma sahiptir. Günümüzde gelişen teknolojiyle birlikte standart verimli motorların kullanılması azaltılıp yüksek verimli motorların kullanılması daha büyük önem arz etmiştir. Bu nedenle yüksek verimli motorların kullanılması enerji tüketim açısından daha olumlu gelişmelere vesile olmuştur. Enerji verimliliği açısından tasarruf elde edebilmek için motor teknoloji gelişmiş ve son yapılan çalışmalar ise indüksiyon motorların verimliliği üzerine olmuştur. Bu nedenle, bu çalışmada indüksiyon motorun verimi arttırabilmek amacıyla yeni bir tasarım icra edilmiştir. Maliyet kısıtı göz önüne alınıp, stator ve rotor oluk tasarımı, sargı tasarımı, paket boyu belirleme gibi bir çok parametre üzerine durulmuştur. Bu tez çalışmasında 110 kW gücünde sincap kafesli IE4 verim sınıfına sahip yüksek verimli indüksiyon motoru elde edilmiştir. Tez 6 bölümden oluşmaktadır: Bu tezin I. Bölümü, çalışma prensipleri, uygulama alanları ve aksesuarları da dahil olmak üzere elektrik motorları hakkında kapsamlı bilgi vermektedir. Bölüm II'de elektrik motoru tasarımı için ilgili formüller özetlenmekte, Bölüm III'te verimlilik düzenlemesi detaylandırılmakta, Bölüm IV'te seçilen referans motorun tasarım analizi sonuçları sunulmakta, Bölüm V'te yeni tasarlanan motorun tasarım kriterleri, analizi ve resmi test sonuçları yer almakta ve Bölüm VI'da çalışma sonuçları ve gelecekteki potansiyel tasarımlar tartışılmaktadır
Modülasyon Türlerinin FSO Haberleşme Sistemlerinin Performansına Etkileri
(2025) Şahin, Gamze Tan; Baykal, Yahya Kemal
Bu tez çalışmasında, Free Space Optics (FSO) haberleşme sistemlerinde kullanılan Binary Phase Shift Keying (BPSK) modülasyonunun marine atmosfer koşullarındaki Bit Hata Oranı (BER) performansı incelenmiştir. Marine atmosferi, yüksek nem oranı, sıcaklık farklılıkları ve aerosol parçacıkları gibi etkilerle kara atmosferinden daha karmaşık bir yapıya sahiptir. Bu atmosferik faktörler, optik sinyallerin yayılımında türbülansa neden olmakta ve bu da sistem performansını doğrudan etkilemektedir. Çalışmada zayıf (weak) ve güçlü (strong) türbülans koşulları dikkate alınarak, BPSK modülasyonunun BER performansı MATLAB simülasyonlarıyla analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında, farklı dalga boyları, kaynak alanı büyüklükleri, iç ölçek ve atmosferik yapısal sabit gibi parametreler değiştirilerek BER üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Sonuçlar, kısa mesafelerde düşük BER değerlerinin elde edildiğini, ancak mesafe arttıkça türbülansın etkisinin baskın hale geldiğini göstermektedir. Ayrıca, daha yüksek fotodedektör hassasiyeti, uygun yük direnci ve düşük gürültü faktörü gibi fiziksel parametrelerin sistem performansını iyileştirdiği tespit edilmiştir. Bu tez, literatürde sınırlı sayıda bulunan BPSK modülasyonunun marine atmosferdeki performansına dair detaylı bir analiz sunmakta ve gelecekteki FSO sistem tasarımları için optimizasyon önerileri geliştirmeyi amaçlamaktadır.

Browse

Browsing Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü Tezleri by Department "Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı"