Yüksek Lisans Tezleri
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12416/15956
Browse
1211 results
Search Results
Master Thesis Suriyeli mültecilerin yer seçimi ve yerleşim (kalıcılık) karar süreçlerini şekillendiren unsurların incelenmesi: Yenimahalle (Ankara) örneği(2023) Destina, Demirtaş2011 yılında Suriye'de patlak veren iç savaşın ardından milyonlarca insan ülkesini terk ederek güvenli bölgelere göç etmek zorunda kalmıştır. Suriye'den Lübnan, Ürdün, Irak ve Türkiye gibi komşu ülkelere ve Avrupa ülkelerine doğru yayılan göç dalgası, yirmi birinci yüzyılın en büyük kitlesel göç hareketliliği olarak anılmaktadır. Türkiye, 2011 ve 2015 yılları arasında Suriyelilere karşı uygulamış olduğu "açık kapı politikası" nedeniyle Suriyeli göçünden en fazla etkilenen ülke olmuş ve 2023 yılı itibariyle yaklaşık 3.3 milyon Suriyeliye ev sahipliği yapmasıyla dünya üzerinde en fazla mülteci barındıran ülke konumuna gelmiştir. Böyle bir göç sürecine hazırlıklı olmayan Türkiye, başlangıçta ülkeye giren Suriyelileri sınır kentlerine kurulan çadır kentlere ve barınma merkezlerine yerleştirmiştir. Ancak, Suriyeli sayısının kısa sürede kontrolsüz şekilde artmasıyla çadır kentlerde ve barınma merkezlerinde sunulan hizmetler yetersiz kalmaya başlamıştır. Yaşam koşullarının kötüye gitmesi ve Türkiye'de Suriyelilere yönelik yerleştirme politikasının eksikliği nedeniyle Suriyelilerin %98.5'i kendi imkânlarıyla kentlerde yaşamayı tercih etmiştir. Kentlerin belirli bölgelerinde kümelenme eğilimi gösteren Suriyelilerin, kentlerdeki sosyo-mekânsal değişime olan etkisinin okunması, mültecilerin yer seçimi ve yerleşim (kalıcılık) süreçlerinin ve belirleyici unsurlarının incelenmesini gerekli kılmıştır. Bu kapsamda çalışma, Suriyeli mültecilerin ilk yer seçimi tercihlerini ve sonrasında yerleşim (kalıcılık) süreçlerini araştırmayı, yer seçimi ve yerleşim (kalıcılık) süreçlerini şekillendiren unsurları ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, nitel bir araştırma yaklaşımıyla yer seçimi ve yerleşim (kalıcılık) süreçlerini şekillendiren unsurların Ankara'nın Yenimahalle ilçesinde Suriyelilerin yoğunlukta olduğu Karşıyaka, Yeşilevler ve Demetevler Mahallelerinde gerçekleştirilen saha çalışmasıyla tespit edilmesi hedeflenmiştir.Master Thesis Konutlarda kapalı otoparkların enerji verimliliği açısından tasarım standartlarının değerlendirilmesi(2023) Can, RamazanHava kirliliği, çevre kirliliği, kaynakların hızla tükenmesi gibi küresel sorunlar, sağlık ve konfor koşullarının giderek bozulması gibi olumsuzluklarla birlikte sürdürülebilirlik kavramını her geçen gün daha önemli hale getirmektedir. Ekolojik, ekonomik ve sosyokültürel alanlara etkisinden dolayı, sürdürülebilirlik esaslarının sağlanması gereken en önemli alanlardan biri de yapı sektörüdür. Artan nüfus ile teknolojinin de gelişmesine paralel olarak hız kazanan üretim ve tüketim döngüsü iyi yönetilemediği için ortaya çıkan iklim değişikliği ve küresel ısınma gibi sorunlar geri dönülmesi zor bir noktaya geldiğinden dolayı enerji verimliliği, karbon salımının azaltılması, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanılması daha da önem kazanmıştır. Mimarlar mekân tasarımlarında pasif tasarım kriterlerini göz önünde bulundurarak özellikle enerji performansı yüksek yapılar üretme çabasındadır. Yapıların enerji tüketimleri harcanan toplam enerjideki oranları nedeniyle çok önemlidir. Yapıların büyük kısmını oluşturan konutlarda ise durum aynıdır. Konut yapılarının tasarımlarında enerji etkin bir yapı tasarımı için yapının konut olan bölümleri kadar ortak kullanım alanları da göz önünde bulundurulmalıdır. Ortak kullanım alanlarından olan kapalı otoparkların ise binaların enerji tüketimindeki payları çok fazladır. Bu yüzden yönetmeliklerde kapalı otopark alanlarının enerji verimliliğinin sağlanması ile ilgili düzenlemelere ihtiyaç vardır. Özellikle konutlardaki kapalı otoparkların binanın enerji tüketimine etkisi, üzerinde önemle durulması gereken bir konudur. Bu yüzden konut yapılarında otopark alanlarının tasarımı yapının enerji performansını olumlu yönde etkileyecek şekilde tasarlanmalıdır.Master Thesis Interior wayfinding and sign systems for the visually impaired people(2015) Nouravar, MahsaThe purpose of this research was to study wayfinding by the people with visually impairment and the blinds. This study was carried out in Ankara, the Capital of Turkey that is rebuilt to remove barriers in order to welfare the impaired transportation and especially the research site was Besevler station. As total number of visually impaired people in Turkey is 216.077 individuals, of them 10000 live in Ankara, so the necessity of performing such study is clearly obvious. Data was collected by interview with responsible staffs, the municipality, the performer of this design, consultants of the management of the impaired in the ministry of social policies, family welfare and the impaired and elders, close observation of the place of Tactile Paving Surfaces design performance and take photos of its operational processes, and also theoretical studies related to this subject through internet, the existing resources and library studies, to get familiar with visually impaired people, their needs and the extent Tactile Paving Surfaces referred to their community place in Ankara, Alti Nokta Korler located in Demirtepe. Then the researcher had a travel to Iran and Tabriz city to get familiar with the method of Tactile Paving Surfaces design performing and interviewed with those responsible for performing it in this city. In this study, the following issues were examined in different sections of the thesis: Tactile Paving Surfaces all over the world, wayfinding and sign systems, indoor wayfinding systems for visually impaired. Generally, it became clear that performing Tactile Paving Surfaces design in Iran is similar to other countries and Turkey with this difference that in outdoors they prefer rocky sample to the plastic one that is in contrast to Turkey, i.e. in Turkey even in outdoors they prefer plastic sheets to perform Tactile Paving Surfaces design. Also, in this research, it was found that unfortunately developing countries do not pay attention to needed standards in producing the sheets and necessary materials and on the other hand, in performing it, they use non-expertise staff without considering standards while setting the sheets that lead to many problems. Important implications were proposed regarding Tactile Paving Surfaces rout to be performed according to standards.Master Thesis Consideration of adaptive reuse process within the context of energy-efficient building design strategies: The example of traditional Şanlıurfa house(2023) Bucak, Eda NurGünümüzde sürdürülebilirlik her alanda olduğu gibi inşaat alanında da oldukça önemli bir noktaya gelmiştir. İnşaat alanında sürdürülebilirlik bağlamında mevcut binaların fiziksel ömrünün sonuna dek kullanım ömrünün uzatılması ve atıl kalmasının önlenmesi oldukça önemlidir. Binaların işlevinin güncelliğini yitirmesi, binanın kullanıcılarının ihtiyaçlarını sağlayamaması gibi nedenler binanın kullanım ömrünün sonlanmasının sebeplerindendir. Bu sebeplerin binanın yıkılıp yeniden yapılması yerine bina dönüşüm stratejileri uygulanarak ortadan kaldırılması binanın yıkım ve yeniden yapımında ortaya çıkacak olumsuz çevresel etkilerin ve enerji tüketiminin azaltılmasını sağlayabilir. Bu tez çalışması, bina dönüşüm stratejilerinden adaptive reuse ile bina sürdürülebilirliğinin arttırılması, retrofitting stratejileri ile binanın kullanıcılarının ısıl ve görsel konforunun enerji verimli çözümlerle iyileştirilmesi, uyarlanarak yeniden kullanım ve retrofitting stratejilerinin süreçleri ile her iki stratejinin birlikte planlanmasının önemine odaklanmıştır. Bu bağlamda daha önce atıl durumuna geldikten sonra restorasyon yapılmış, adaptive reuse ile işlev dönüşümü yapılmış geleneksel konut binası üzerinden saha çalışması yapılarak restorasyon ve uyarlanarak yeniden kullanım sonrasında binanın sürdürülebilirliği, kullanıcı konforunun güncel durumu, binanın enerji tüketimi yerinde ölçümler ve simulasyon yöntemi ile belirlenmiştir. Yapılan belirlemeler sonucunda binada ısıl ve görsel konforu enerji verimli şekilde iyileştirmek üzere iyileştirme önerileri geliştirilmiştir.Master Thesis Production and characterization of Ti-based MXene alloys(2023) Özkan, MerveBu çalışmada Ti3AlC2 MAX ve Ti3C2Tx MXene alaşım tozlarının sentezlenmesi ile birlikte biyomedikal uygulamalar için gözenekli yapıda Ti3AlC2 MAX ve Ti3C2Tx MXene alaşımlarının üretimi ve karakterizasyonu gerçekleştirilmiştir. İlk olarak toz metalurjisi ile üretilen Ti3AlC2 MAX alaşımlarından öğütme ve eleme yöntemi ile toz elde edilmiş, ardından hem ticari, hem de çalışmada üretilen MAX tozları kullanılarak kimyasal dağlama yöntemi ile Ti3C2Tx MXene alaşım tozları sentezlenmiştir. Yapay vücut sıvısı kullanılarak apatit oluşumunu araştırmak için yaklaşık % 45 gözeneğe sahip MAX alaşım köpükleri boşluk yapıcı metodla MAX alaşım tozları kullanılarak üretilmiştir. MXene alaşım köpükleri ise üretilen MAX alaşım köpüklerinin kimyasal dağlanması ile elde edilmiştir. MAX tozundan üretilmiş olan MXene tozları ise ağırlıkça % 1, 5 ve 10 oranlarında polivinil alkol ile karıştırılarak tozun antibakteriyel özellikleri belirlenmiştir. 1400 oC sıcaklıkta sinterleme sonucu öğütme ile üretilen Ti3AlC2 MAX tozlarında Ti3AlC2 fazı ile ticari tozların aksine çok az miktarda TiC fazına rastlanmıştır. HF asit ile dağlanma işlemi ticari ve laboratuvar üretimi MAX tozlarının ortalama tane büyüklüğünü düşürmüştür. Al elementinin dağlanması sonucu ticari MAX tozlarından katmanlı MXene tozları sentezlenmiş, fakat laboratuvar üretimi MAX tozlarında bu yapılara rastlanmamıştır. İnce MXene katmanları oluşturmak için uygulanan ultrasonik işlem ise tozların oksitlenmesine neden olmuştur. MXene katkılanarak üretilmiş polivinil alkol esaslı kompozitlerle yapılan testlerde MXene miktarının artışıyla kompozitin Escherichia coli gram negatif bakterisine karşı antibakteriyel özelliğinin arttığı gözlemlenmiştir. Diğer taraftan MXene alaşım köpüklerinin 25 gün sonunda dahi apatit oluşumuna olanak sağlamadığı tespit edilmiştir. MAX alaşım köpüklerinin ise 15 gün sonunda apatit oluşumuna olanak sağladığı ve kemik grefti uygulamalarında aday malzeme olarak değerlendirilebileceği görülmüştür.Master Thesis Topology optimization of an aircraft structural part for additive manufacturing(2023) Özkara, MustafaTopoloji optimizasyonu, malzeme kullanımını ve üretim maliyetlerini en aza indirirken belirli işlevsel gereksinimleri karşılayan yüksek performanslı parçalar oluşturmak için güçlü bir araçtır. Tipik olarak, parçanın dijital bir modelini oluşturmayı, işlevsel gereksinimleri ve kısıtlamaları tanımlamayı ve bir dizi olası tasarım oluşturmak için yazılım algoritmalarını kullanmayı içerir. Bu araç uzun yıllardır kullanılmasına rağmen, optimize edilmiş parçaların imalatında her zaman birçok sorun olmuştur. Teknoloji geliştikçe, endüstriler için optimize edilmiş parçaları uygulayabilmek için çeşitli üretim tekniklerinde önemli gelişmeler olmuştur. En önemli tekniklerden biri eklemeli imalattır (AM). Topoloji optimizasyonu ve AM kombinasyonu, özellikle havacılık endüstrisinde topolojik olarak optimize edilmiş parçaların üretim zorluklarını ortadan kaldırmak için çeşitli avantajlar sağlamıştır. Bu geliştirmeler ile optimize edilmiş tasarım AM kullanılarak üretilebilir ve son parça kullanım amacına göre tasarlanmış bir geometriye sahip olabilir. Bu tez, farklı AM malzemelerine uygun olarak geleneksel ve eklemeli üretim teknikleriyle tasarlanan ve analiz edilen parçaları kullanarak karşılaştırmalar yaparak optimizasyon avantajlarının genel bir çalışmasını sağlar.Master Thesis Anadolu halk yapı sanatı ve çağdaş mimarlık pratiği: Cengiz Bektaş mimarlığında halk yapı sanatının izleri ve Denizli yöresi konutları örneği(2023) Akmil Kahraman, İremBu çalışmada, Anadolu halk yapı kültürüne önem veren ve bu konuda çalışmalar yapan Cengiz Bektaş'ın, Denizli yöresinde tasarladığı konut yapıları incelenerek, Bektaş mimarlığında Anadolu halk yapı kültürünün izleri aranmıştır. Bu amaç doğrultusunda, ilk bölümde halk yapı sanatı ve Anadolu yapı kültürü incelenmiş ve kavramsal olarak analiz edilmiştir. İkinci bölümde, Türkiye mimarlığında halk yapı sanatının izleri aranırken, bu bağlamda dünyada ve Türkiye mimarlığında etkili olan akımlar ve kavramlar açıklanmıştır. Üçüncü bölümde, Cengiz Bektaş mimarlığında Anadolu halk yapı sanatının izleri aranmış ve teorik çalışmaları ve mimari eserleri bağlamında çalışılmıştır. Bu çerçevede, ilk olarak Cengiz Bektaş mimarlık anlayışı analiz edilmiş, daha sonra halk yapı sanatı çalışmaları aktarılmıştır. Daha sonra Denizli yöresi özellikleri ve geleneksel Denizli konut mimarlığı özellikleri çalışılarak, tez kapsamında çalışma bölgesi olan Denizli'nin özellikleri aktarılmıştır. Bektaş tarafından Denizli'de tasarlanan beş konut yapısı incelenerek, çalışma kapsamında analiz tabloları oluşturulmuştur. Son olarak, yapılan analizler sonucunda elde edilen bilgiler, Anadolu halk yapı sanatı çerçevesinde değerlendirilmiştir. Yapılan teorik analizler ve yerinde incelemelerle, Cengiz Bektaş'ın yapılarını tasarlarken, Anadolu halk yapı sanatı özelliklerini, dönemin modern ve çağdaş gereklilikleri çerçevesinde sentezleyerek yeni bir mimari yorum oluşturduğu sonucuna varılmıştır.Master Thesis Content-based lecture video retrieval(2023) Şahin, YiğitGünümüzde e-öğrenme veya çevrimiçi öğrenme olarak sıklıkla karşımıza çıkan uzaktan eğitim, eğitim-öğretim sırasında eğitmen ile öğrencinin fiziksel olarak yan yana olmadığı ve öğrenci-eğitmen iletişimini kolaylaştırmak için çeşitli teknolojilerin kullanıldığı yeni nesil bir eğitim yaklaşımıdır. Bu yaklaşım koronavirüs pandemisi (COVID-19) ile dünya çapındaki ağda (www) özellikle ders-eğitim içerikli videolar ile daha yaygın ve kullanılabilir hale gelmiştir. Ancak internet ortamında bulunan video sayılarındaki yüksek artış hızı, belirli bir içeriğe sahip videoya ulaşmak isteyen kullanıcıların video içeriklerine erişimini oldukça zorlaştırmıştır. Bahsedilen bu zorluklara bir öneri geliştirmek bağlamında bu araştırmada kullanıcıların belirli eğitim içerikleri ile ilgili videolara erişimini amaçlayan içerik tabanlı erişim yöntemi ele alınmıştır. Kullanıcıların aradıkları video içeriklerine daha kolay ulaşması için videoların doğru sınıflandırılması gerekmektedir. Teknik açıdan sınıflandırılmanın yapılabilmesi için ise öncelikle videoların metin bilgilerine ulaşılmalıdır. Bu çerçevede araştırmada videoların metin bilgilerini çıkarmak için optik karakter tanıma (OCR) ve otomatik konuşma tanıma (ASR) isimli iki farklı indeksleme yöntemi kullanılmıştır. Bu iki yöntem ve bu iki yöntemin birlikte kullanıldığı bir analiz, bu tezde belirli bir veri kümesi üzerinden ele alınmıştır. Veri kümesi olarak ise 110 videolu bir eğitim koleksiyonu kullanılmıştır. Bu kapsamda aynı veriyi kullanarak OCR ile analiz yapmış bir tez referans alınarak, bu kez de ASR yöntemi ile aynı metrik analizler yapılmıştır. Son olarak ise, hem OCR hem de ASR yöntemi kullanılarak çeşitli metrik değerler hesaplanmıştır. Verilerin sınıflandırma analizi için 3 farklı geleneksel makine öğrenme yöntemi kullanılmıştır. Kullanılan geleneksel makine öğrenme yöntemleri Support Vector Machine (SVM), Naïve Bayes ve Random Forest yöntemleridir. Bu doğrultuda farklı makine öğrenme yöntemleri ve farklı indeksleme yöntemlerinin aynı veri kümesi üzerinde metrik analizleri karşılaştırılmıştır. Yapılan analizler sonucunda ders videolarının içerik tabanlı erişimde kullanılabilmesi için günümüzde mümkün olan geleneksel makine öğrenme yöntemleri ile indeksleme yöntemlerinin güçlü ve zayıf yönlerinin açıklaması yapılmıştır. Bununla birlikte aynı konuda yapılacak gelecek çalışmalar için yöntemin geliştirilebilecek yönleri vurgulanmış ve bu konudaki öneriler sunulmuştur. Bu tez, yapılan karşılaştırmalı araştırmanın hem eğitim hem de yazılım sektörünü nasıl etkileyebileceği tartışması ile noktalanmaktadır.Master Thesis Functionally graded silicon nitride (Si3N4) production for biomedical applications(2022) Orhun, Ogan TanılBu tez, Si3N4 malzemelerinin biyo özelliklerine ve kademeli olarak üretimine odaklanmıştır. Üretilen numuneler, çok yoğun bölgeden az yoğun bölgeye üç kademeli olarak farklılaştırılmıştır. Bu yapı şekli ile elde edilmesi tasarlanılan numuneler taban kısmında yüksek mekanik özellikleri karşılaması için yüksek yoğunluk ve yüzey kısmında cell penetrationı arttırabilmek adına gözenek oluşturularak düşük yoğunlukta elde edilmiştir. Orta katmanda ise smooth transition bölgesi bulundurularak iki farklı katman arasındaki uyumun yüksek olması hedeflenmiştir. Bu FDM mikroyapı tasarımı , hem Si3N4 ün yüksek biouyumluluğunu, hemde mekanik mukavemetini tek bir bulk malzeme üzerinde taşıması sebebi ile önem taşımaktadıt. Si3N4 üzerinde yapılan çalışmalar neticesinde birçok farklı kullanım amacının yanı sıra implant uygulamalarında da çok önemli bir malzeme adayı olduğunu göstermektedir . Numuneler, saf alfa Si3N4 tozunun, sinterleme ilavesi olarak Y2O3 ve gözenek yapıcı malzeme olarak da carbimid ve irmik kullanılmasıyla hazırlanmış, eksenel presle şekillendirilmiştir. Numuneler GPS fırını kullanılarak farklı sıcaklıklarda sinterlenmiştir. Derecelendirme bileşiminin her katmanı için XRD analizi ile faz karakterizasyonu yapılmıştır.Master Thesis L tipi matris ve 3T risk değerlendirmesi metodlarının ISO 31000 bileşenleri ile entegre edilerek bir inşaat firmasına uygulanması ve karşılaştırılması(2023) Doğan, FilizÜlkemizde en fazla ölümlü ve sürekli iş göremezlik ile sonuçlanan iş kazalarının yaşandığı sektörlerin başında, inşaat sektörü gelmektedir. Sakatlanma ve ölüm ile sonuçlanan kazaların bu sektörde fazla yaşanmasının nedenlerinden bir tanesi seviye farkı olan çalışma alanlarının çok olmasıdır. İş sağlığı ve güvenliği çalışmaları ile iş kazası ve meslek hastalıklarının önlenmesi hedeflenmektedir. Çalışanların sağlığını ve güvenliğini korumanın ilk adımı ise doğru kurulmuş bir risk yönetimidir. İnşaat şantiyelerinde risk değerlendirme aşamasının uzun bir süreci içermemesi ve mümkün olduğunca basit ve ulaşılır kılınması için risk analizi metodu seçiminde dikkatli olmak gereklidir. Bu çalışmada iş güvenliği uzmanlarının sıklıkla kullandığı risk değerlendirme yöntemlerinden L Tipi ( 5x5 matris) ve İSGİP tarafından önerilmekle birlikte henüz sık olarak uygulanmaya başlanmamış 3T metodu ISO 31000 Risk Yönetimi bileşenleri ile entegre edilerek, fiziksel tehlike kaynaklarından birisi olan inşaat çatı faaliyetleri için uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlar ışığında acil önlem gerektirecek riskleri her iki metodun ortaya koyduğu fakat 3T risk değerlendirme yönteminin L Tipi (5x5 matris) risk değerlendirme yönteminden riskleri ortaya çıkarma noktasında, var olan modülleri aracılığı ile analistlere daha faydalı bir metot olabileceği sonucuna varılmıştır.