Uluslararası Ticaret Bölümü Yayın Koleksiyonu

Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12416/401

Browse

Search Results

Now showing 1 - 10 of 32
  • Article
    Yönetici Değişiminin İşletme Performansına Etkisi
    (2010) Gökmen, Aytaç
    Bir işletmenin performansının artması ya da azalmasına etki eden en önemli öğelerden bir tanesi yöneticinin işletme faaliyetlerinin gidişatına yaptığı müdahaleler ve olumlu etkileme gücüdür. Bu çalışmanın yapılmasındaki amaç, modern işletme idaresinin temel yapı taşlarından biri olan ve işletmenin başarımında birincil derecede öneme sahip olan tepe yöneticisinin değişimi sonucunda işletmede uygulanmaya başlanan yeni yönetim anlayışı ve usulleri ile işletmelerde performans seviyesinin aratabileceği ve böylelikle bir işletmede büyük yatırımlar yapmadan, sadece yönetici değişimi ve mevcut kaynakların optimal kullanılması ile verimlilik ve üretkenliğin arttırılabileceğidir. Bu tarz bir anlayışın bir yansıması ise Ankara X Süt Fabrikası’nda gerçekleşmiştir. X Süt Fabrikası genel müdürü, fabrika müdürü ve pazarlama müdürünün değişmesinden sonra işletmede mevcut sistem anlayışının değiştirilmesi ve mevcut kaynakların akılcı kullanımı sonucunda işletmede daha az girdi ile daha yüksek çıktı elde edilmesi sağlanmış ve verimlilik arttırılmıştır. İşletmenin günlük enerji tüketimi azalmış, ürün gamı genişlemiş, dağıtım ağı iyileştirilmiş, yeni şubelerin açılması ile satışlar artmış, fabrika kapasitesi yükselmiş ve bütün bunlar işletmeye artı değer ve yükselen kâr oranları olarak geri dönmeye başlamıştır. Araştırmanın vaka çalışması Ankara’da faaliyet gösteren X Süt Fabrikası olup, araştırma yöntemi ise üst düzey yöneticiler ile derinlemesine mülakat ile veri toplama tekniğidir.
  • Article
    Uluslararası İşletmelerin Türkiye’ye Yatırımları Ve Belirleyici Etmenler
    (2013) Gökmen, Aytaç
    Küreselleşmenin getirdiği, ülkeler ve işletmeler için önemli gelişmelerden biri, artık dünyanın dört bir yanında yatırım yapabilmenin olanaklı olmasıdır. Ancak, yatırım yapmak için ön koşul, talebi olan mal ve hizmetler sunmak ve bunları üretecek kaynaklara sahip olmaktır. Ülkelerin sahip oldukları kaynaklar ve diğer olanaklar ise uluslararası işletmelerin farklı yerlerde yatırım yapmalarını sağlar. Türkiye, Avrupa ve Asya’nın kesişme noktasında, birçok ülkeye ve bölgeye komşu bir coğrafyada yer almaktadır. Bu durum ise yerli ve yabancı işletmeleri yatırım yapıp, yeni pazarlara yönelimlerini sağlayabilmektir. Durum daha çok yabancı işletmeler açısından dikkate alındığında ise amaçlanan riskin en az, getirin en fazla olduğu yerlerde yatırım yapılmasıdır. Bu çalışmanın amacı ise, güvenilir yerli ve yabancı kaynaklara dayanarak, Türkiye’nin uluslararası işletmeler açısından sunduğu yatırım olanaklarını ve belirleyici etmenleri değerlendirmektir
  • Article
    Türkiye’de Frmaların Finansmana Erişiminin Belirleyicileri Nelerdir
    (2020) Özşuca, Ekin Ayşe
    Özel sektörün iktisadi büyüme ve istihdam yaratmadaki inkar edilemez rolü göz önünde bulundurulduğunda, finansal sektör ile finansal olmayan özel sektör arasındaki ilişkinin incelenmesi önem kazanmaktadır. Ancak bu öneme rağmen, bulgular Türk firmalarının resmi finansal hizmetlere erişimkonusunda engellerle karşılaştıklarını ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda, bu çalışma Türkiye’deki işletmeler tarafından finansmana erişime ilişkin belirleyicilere yönelik yeni ampirik bulgular sunmaktadır. Türk firmalarının kredi kısıtlamaları olup olmadığını ortaya koymak amacıyla bu araştırma, özellikle firmanın finansmana erişim gücünü etkileyebilecek bazı firma düzeyindeki özellikleri araştırmaktadır. Ampirik analizler, 2019 mali yılı için Dünya Bankası İşletme Anketi’nden alınan mikro seviye verilere dayanmaktadır. Üç farklı kredi kısıtlaması ölçüsü hesaplanmıştır; bunlardan bir tanesi algıya dayalı bir subjektif değişken ve diğer ikisi ise resmi finansal hizmetlerin kullanımına ve kredi kısıtlamalarına ilişkin doğrudan bilgiye dayanan objektif değişkenlerdir. Krediye ilişkin hem subjektif hem objektif değişkenleri kullanmak firma özellikleri arasındaki başlıca belirleyicilerin ne dereceye kadar alternatif kredi kısıtlaması ölçüleri ile sınıflandırılan işletmeler arasında farklılık gösterdiğinin değerlendirilmesini sağlamaktadır. Genel olarak araştırmanın sonuçları firmanın yaşının, mevcut yöneticinin deneyimlerinin, mülkiyette kadın/yabancı katılımının ve ihracatçı durumunun firmanın finansmana erişimiyle önemli derecede bağlantılı olduğunu göstermektedir. Sonuçlar, alternatif kredi göstergelerine bağlı alt kategoriler arasındaki kredi durumuna ilişkin altta yatan firma seviyesindeki faktörlerde bazı değişiklikler olduğunu açıkça ortaya koymuştur. Araştırmanın bulguları, firmaların kredi kısıtlamaları durumunun ve Türkiye’deki banka-firma bağının iyileştirilmesine yönelik politikanın geliştirilmesi bakımından oldukça önemlidir.
  • Article
    Türkiye’de Reel İhracat Ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: 1965–2009 Dönemi
    (2010) Temiz, Dilek
    Çalışmada, reel ihracat ve ekonomik büyüme arasındaki nedensellik ilişkisi, 1965-2009 dönemi Türkiye’si açısından incelenmektedir. Johansen eşbütünleşme sınaması sonucunda, 1965-2009 döneminde Türkiye’de reel ihracat ile reel Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH) arasında uzun dönemli bir denge ilişkisinin olduğu; vektör hata düzeltme modelinde, hata düzeltme katsayılarının negatif anlamlı olması dolayısıyla, reel GSMH artışı ile reel ihracat artışının uzun dönem zaman patikalarından sapmalarının kısa dönemli olduğu; Granger nedensellik sınaması sonucunda, değişkenler arasındaki kısa dönem nedensellik ilişkisinin, reel GSMH artışından reel ihracat artışına doğru olduğu görülmektedir. Dolayısıyla bu çalışmada, reel ihracat ve ekonomik büyüme arasında kısa dönemde ihracata dayalı büyüme hipotezini desteklemeyen, uzun dönemde ise destekleyen sonuçlara ulaşıldığı görülmektedir.
  • Article
    Türkiye’de Ekonomik Gelişmeler: 2005-2007
    (2007) Çarıkçı, Emin
    Kasım 2000 Likidite Krizi ve Şubat 2001 Finans Krizi sonrası, IMF destekli bir Ekonomik İstikrar Programı’na ek olarak, ekonomi yönetiminde politik müdahaleleri asgari düzeye indirebilmek için BDDK ve Kamu İhaleleri Üst Kurulu gibi 10 üst kurul kurulmuştur. Buna ek olarak Bankalar Kanunu, Hazinenin İç Borçlanma Kanunu ve Merkez Bankası’nın Bağımsızlığı Kanunu gibi girişimlerle söz konusu kurumların özerkliklerinin sağlanması ve Türkiye’de siyasi istikrarın oluşturulmasıyla ortaya çıkan müspet etkiler ve beraberinde Ekonomik Programda mali disipline uyulmasının piyasalara güven vermesi sonucu Türk ekonomisi 2002 başından beri pozitif bir büyüme göstermektedir. Her ekonominin sahip olduğu temel hedeflerin ilki yıllık enflasyonu düşürmektir. Bununla beraber ekonomiler istikrarlı bir şekilde her yıl yüzde 5 dolayında pozitif büyümeyi hedefler. Bu yazının amacı, 2001 yılından 2004 yılına kadarki süreçte, söz konusu bu iki veride gerçekleşen gelişmeleri belirtmek ve 2005-2006’daki ekonomik gelişmeleri detaylı bir şekilde incelemektir. 2003–2004 yıllarındaki dış ticaret, devlet bütçesi, iç ve dış borç stokları gibi diğer ekonomik gerçekleşmeleri de Tablo-1’den takip edebilirsiniz. Yıllık enflasyon artışları, TÜFE ve ÜFE (TEFE) bazında sırasıyla 2000 yılında yüzde 31 ve yüzde 32.7, 2001 yılında yüzde 68.5 ve yüzde 88.6, 2002 yılında yüzde 29.7 ve yüzde 30.8’e, 2003 yılında yüzde 18.4 ve yüzde 13.9’a, 2004 yılında yüzde 9.3 ve yüzde 13.8’e, 2005 yılında da yüzde 7.7 ve yüzde 2.7’ye gerilemiştir. GSMH büyüme hızı ise, 2000 yılından 2001 yılına kadarki süreçte yüzde 6.3’ten yüzde -9.5’e gerilemiştir. Bu oran; 2002 yılında yüzde 7.8, 2003 yılında yüzde 5.9, 2004 yılında yüzde 9.9 ve 2005 yılında da yüzde 7.6’lık bir artış göstermiştir.
  • Article
    Sigara Tüketimini Etkileyen Faktörler Üzerine Bir Uygulama: Türkiye Örneği
    (2010) Temiz, Dilek
    Türkiye sigara tüketiminde başta gelen ülkelerden birisidir. Günümüzde, sigara geleneksel bir tüketim maddesi halini almış durumdadır. Bu çalışmadaki amaç, 1980-2008 dönemi için, Türkiye’de sigara tüketimini etkileyen faktörleri bir ekonometrik model çerçevesinde incelemektir. Oluşturulan sigara tüketim modelinde, GSMH, işsiz nüfus, 15 yaş ve üstü nüfus, şehir nüfusu, kır nüfusu ve sigara fiyatı sigara tüketimini etkileyen önemli değişkenler olarak alınmıştır. Bu değişkenler ile sigara tüketimi arasındaki ilişki En Küçük Kareler (EKK) yöntemiyle tahmin edilmiştir. EKK yöntemi sonucunda Türkiye’de sigara tüketimiyle işsiz nüfus ve sigara fiyatları ile sigara tüketimi arasında ters yönlü ilişkilerin olduğu; kentleşme oranının sigara tüketiminin azalmasında önemli derecede rol oynadığı; 15 yaş ve üstü nüfus ile GSMH’nin ise sigara tüketimini artıran en önemli değişkenler olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, sigara tüketimini azaltmak için, Türkiye’de sigara fiyatlarının enflasyon oranının üzerinde arttırılması önerilebilir. Ayrıca, Türkiye’de sanayileşmenin yaygınlaşmasının şehirleşme oranını ve yüksek eğitimli okumuş insan sayısını arttırması ve geleneksel sigara tüketimi alışkanlığının böylelikle değişmesi de mümkün görünmektedir
  • Article
    Geleneksel Olmayan Para Politikası Çerçevesinde Türkiye’de Banka Kredi Kanalının Yeniden Gözden Geçirilmesi
    (2022) Özşuca, Ekin Ayşe
    Bu çalışma Türkiye’de uygulanan geleneksel olmayan para politikası çerçevesinde banka kredi kanalının etkinliğine yönelik ampirik kanıt ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, para politikası duruşundaki değişikliklerin banka kredi büyümesi üzerindeki etkisi 2011 ve 2019 arasındaki dönemi kapsayacak şekilde dinamik panel modelleme yöntemi kullanılarak araştırılmaktadır. Ampirik sonuçlar para politikası değişikliğini takiben Türk bankaların kredi arzında kesitsel farklılıklar olduğunu göstermekte, bu da 2010 sonrası politika bileşimi uygulaması döneminde banka kredi kanalının etkinliğine işaret etmektedir. Daha açık bir şekilde, küçük, likiditesi düşük ve sermayesi kısıtlı bankalar parasal sıkılaşma dönemlerinde daha keskin kredi daralması yaşama eğilimindedir. Bunun yanı sıra, bankalara özgü özellikler bağlamında sonuçlar, banka büyüklüğü ve yüksek sermayenin daha yüksek kredi arzına yol açtığını, buna karşılık likiditenin ise banka kredisi üzerinde negatif etkisi olduğunu ortaya koymaktadır.
  • Article
    Previous Developments And The Current Situation in The Turkish Banking Sector, Foreign Entry And Its Reflections On The National Banking Industry
    (2009) Gökmen, Aytaç; Hamsioğlu, A. Buğra
    The banking industry possesses a unique property that is unlike to other sectors with respect to supplying liquidity and financial strength for the economy and transaction operations However, despite their significance, banking industries in the world are subject to various crises and foreign interventions that could affect the financial industry negatively. This study describes the background of the Turkish Banking Sector, explains the reasons for the three major crises it was subjected to in 1994, 2001 and 2002 that resulted from numerous factors such as insufficient implementation of regulations, inadequate depth of the capital markets, lack of assessment of risk, inadequate managerial applications and excessive lending to incorporated institutions. The study also dwells on the restructuring process that has been continuing for more than two decades, reasons of foreign entry to the Turkish Banking Industry, as well as explains the reflections of foreign entry on the national banking industry depending on various comprehensive and credible national and international publications.
  • Article
    The 2000-2001 Financial Crisis In Turkey And The Global Economic Crisis of 2008-2009: Reasons And Comparisons
    (2009) Temiz, Dilek; Gökmen, Aytaç
    The economic crisis of 2000-2001 was proved to be demolishing for Turkey after the abundance of currency peg in the same year. The crisis in question stemmed from insufficient implementation of regulations, inadequate depth of the capital markets, lack of assessment of risk, excessive lending to incorporated institutions by national banks, restricted interest rates, monitored foreign exchange operations, limited foreign asset holding, lack of competition, barriers to foreign entry & high liquidity, chronic inflation and a deficit in balance of payments. However, the crisis that Turkey was subject to in 2008-2009 was quite different than the previous ones as to be a result of world matters. The sparking effect begun in the USA at the mortgage market, the fail of the mortgage market negatively influenced the capital, stock and derivative markets and spread the world. Thus, this study aims to analyze and reveal the reflections of the 2000-2001 and 2008-2009 crises and their comparison with regards to Turkey on theoretical basis resting on numerous comprehensive and credible national and international publications
  • Article
    Tarife Ve Tarife Dışı Engeller: Uluslararası Ticaret Uygulamaları, Ayırt Edici Özellikler Ve Türkiye
    (2013) Gökmen, Aytaç
    İşletmelerin milli sınırları ötesinde yaptıkları mal, hizmet ya da fayda üretmeye ilişkin eylemler uluslararası ticaret ve yatırım olarak değerlendirilir. 21. yüzyıl itibarı ile artık hiçbir ülke tamı tamına ihtiyacı olan bütün mal ve hizmetleri imal edememektedir. Bu mal ve hizmetlerin tedariki açısından ise uluslararası ticaret faaliyetleri büyük önem arz etmektedir. Ancak, uluslararası ticaret, her ne kadar, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) uygulamaları ile serbestleşse de, yine de tarife ve tarife dışı olmak üzere bazı engellere konu olmaktadır. Bu çalışmanın amacı ise, tarife ve tarife dışı engelleri kuramsal temelde inceleyip, ulusal ve uluslararası kaynaklara dayanarak ve de ticari gerçekleşmeleri de göz önüne alarak Türkiye açısından eleştirisini yapmaktır.