Pazarlamada Etik Konular: Etik Karar Alma Üzerine Bir Uygulama

Abstract

Son yıllarda işletme etiği ve sosyal sorumluluk kavramları pazarlama alanında özellikle de sosyal pazarlama faaliyetlerinde büyük önem kazanmıştır. İşletmeler, topluma yönelik çabalarını göstermek için büyük bir uğraş vermektedirler. Tüketiciler ise söz konusu çabaları ve katkıları bilinçli olarak değerlendirmektedirler. Manipüle edilmiş tüketici tercihleri ve etik olmayan pazarlama uygulamaları, tüketicilerin satın alma davranışını etkileyebilmektedir. Özellikle yoğun rekabet, küreselleşme ve sosyal bilinçlenme, işletmeleri birer sosyal örgüt konumuna dönüştürmekte ve sosyal değer sunan pazarlama çabalarına öncülük etmektedir. Son yılarda işletmelerin etik ve sosyal sorumlulukları önem kazanmasına rağmen, tüketicilerin etik konular ile ilgili algılarını tanımlamak konusunda eksiklikler söz konusudur. Bu çalışma, tüketicilerin etik konular ile ilgili algılarını deneysel bir şekilde sunmaktadır. Söz konusu algının, satın alma davranışına yansıması ise düşünülmesi gereken bir diğer önemli unsurdur. Bu çalışmanın amacı, işletmenin pazarlama faaliyetlerinde, etik konusu ile ilgili olabilecek faktörleri belirterek, söz konusu faktörlerin tüketicilerin etik karar verme sürecindeki olası etkilerini ortaya koymaktır. Tüketicilerin aldatıcı (yanıltıcı) reklam, aldatıcı paketleme, gibi konularda algılarını öğrenmek ve bu meselelerin onların satın alma davranışlarında ya da etik karar verme süreçlerinde etkisini tespit etmek amaçlanmaktadır. Çalışma aynı zamanda hangi unsurun etik karar vermede daha önemli olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışmanın sonucunda tüketicilerin etik konulara yönelik algılarını, satın alma davranışlarına yansıttıkları ortaya çıkmaktadır. Her bir etik meselenin satın alma davranışı üzerinde pozitif bir etkisi söz konusudur. İşletmelerin paketleme faaliyetleri konusundaki uygulamaları satın alma davranışı üzerinde en etkili unsur olmaktadır. Çalışmanın işletmelere reklam, paketleme, çevreyi ve tüketiciyi önemseme gibi konularda yol gösterebileceği düşünülmektedir.