Medeni Usul Hukukunda süreler

Abstract

Medeni yargılama hukukumuz açısından önemli bir yere sahip olan süreler, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun çeşitli hükümlerinde farklı özellik ve uzunluklarda yargılamada yer alan kişilere yönelik olarak düzenlenmiştir. Çalışmamızda, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda (HMK) yer alan sürelerin özellikleri, hukuki nitelikleri araştırılmış; ülkemize kaynaklık eden benzer hukuk sistemlerinde yer alan süreler konusunda bilgiler verilmiştir. Usul hukukunda sürelerin, yargılama hukuku ilkeleri içerisindeki yeri ve bu ilkeler ile olan bağlantısı değerlendirilmiştir. Özel hukuk yargılamasında yer alan kişiler için düzenlenen sürelerin özelliklerinden bahsedilmiştir. HMK' da ve hâkim tarafından belirlenen sürelerin özellikleri açıklanmaya çalışılmış bu sürelere uyulmamasının sonuçları açıklanmıştır. İlk derece yargılaması, olağan ve olağanüstü kanun yolu aşamalarında yer alan süreler ile tahkim yargılamasında yer alan süreler konusunda Kanun hükümleri çerçevesinde bilgiler verilmiştir. Kanunda veya hâkim tarafından bir işlemin yapılması için belirlenen sürelerin başlangıç ve bitiş zamanlarının hesaplanması konusunda örneklerle açıklama yapılarak, resmi tatil ve adli tatil dönemlerinde sürelerin durumu konusunda bilgiler verilmiştir. Kesin olan ve olmayan sürelere uymamanın sonuçları açıklanarak, Kanunda veya hâkim tarafından kesin olarak belirlenen süreleri sübjektif sebeplerle kaçırılması durumunda tarafların başvurabileceği bir yol olan eski hale getirme kurumundan da bahsedilmeye çalışmış, bu kurumun özellikleri açıklanmıştır. Nihayet, olağanüstü durumların sürelere etkisi incelenerek çalışmamız tamamlanmıştır. Ayrıca bu çalışmamızda mümkün olduğu kadar yeni tarihli Yargıtay kararlarından da faydalanılmıştır.

Periods, which have an important place in terms of our civil jurisdiction law, are regulated in various provisions of the Code of Civil Procedure for the persons involved in the trial with different characteristics and lengths. In our study, the features and legal qualities of the periods included in the Code of Civil Procedure were investigated, and information was given about the periods in similar legal systems that originate our country. In procedural law, the place of time with in the principles of jurisdictional law and its connection with these principles have been evaluated. The features of the time periods arranged for persons taking part in private law proceedings are mentioned. The features of the periods determined in the Code of Civil Procedure and by the judge were tried to be explained, and theresults of non-compliance with these periods were explained. Information has been provided with in the framework of the provisions of the law regarding the periods of first degree judgment, ordinary and extraordinary legal remedies, and the periods in arbitration proceedings. In the law, information about the calculation of the starting and ending times of the periods to make a transaction time sorend times was made by the law, and information was given about the status of the periods during the public holidays and judicial holidays. By explaining the consequences of not complying with the definite and uncertain deadlines, the law or the judge tried to mention the institution of making it a way that the parties can apply to abduct the deadlines for subjective reasons, and the characteristics of this institution were explained. Finally, ourstudy has been completed by examining the effects of extraordinary situations on durations. In addition, the recent Supreme Court decisions were used as much as possible in this study.